Vidadi Zalov: “Ya qorxaqsan, ya da Qəhrəman…”

Özü dediyi kimi, onun seçimi Qəhrəmanlıq oldu.

Tarix bəzən insan talelərində yazılır. Bəzən bir ömür bir millətin yaddaşına çevrilir. Elə ömürlər var ki, zaman onları köhnəldə bilmir, əksinə, hər keçən gün onları daha da ucaldır, daha da müqəddəsləşdirir. Çünki bu ömürlər adi yaşanmış həyat deyil – bu, Vətən uğrunda yazılmış dastandır. Bu dastanın qəhrəmanlarından biri də Azərbaycanın igid oğlu, sinəsini düşmən gülləsinə sipər edərək şəhidlik zirvəsinə ucalan Zalov Vidadi Nizami oğludur.

“Mən yaşayıram...” – bu ifadə bəzən sadəcə fiziki varlığın təsdiqi kimi səslənir. Lakin şəhidlər üçün bu söz tamamilə başqa məna daşıyır. Onlar cismani olaraq aramızda olmasalar da, ruhən yaşayırlar. Onların adı, əməlləri, qəhrəmanlıqları xalqın yaddaşında əbədi yaşayır. Bu, əbədiyaşarlığın ən uca formasıdır – şəhadət zirvəsi.

Vidadi kimi igidlər üçün həyatın mənası fərqli idi. Onlar üçün yaşamaq sadəcə nəfəs almaq, gündəlik qayğılarla ömür sürmək deyildi. Onlar üçün yaşamaq Vətən demək idi. Onlar üçün yaşamaq torpağın bütövlüyü, xalqın azadlığı, dövlətin suverenliyi uğrunda mübarizə aparmaq demək idi. Bu düşüncə ilə böyüyən, bu amal ilə yaşayan insanın yolu yalnız bir istiqamətə aparırdı – qəhrəmanlığa.

Uşaqlıqdan başlayan bu yol tədricən formalaşır. Vətən sevgisi ailədən, məktəbdən, cəmiyyətin mənəvi dəyərlərindən qidalanır. Vidadi də belə bir mühitdə böyümüşdü. Onun ürəyində Vətən sevgisi sadəcə sözlə ifadə olunan hiss deyildi – bu, onun varlığının ayrılmaz hissəsi idi. O, torpağın hər qarışını öz canı qədər əziz bilirdi.

Gənclik illərində formalaşan xarakteri onun gələcək həyat yolunu müəyyənləşdirdi. O, çətinlikdən qorxmayan, məsuliyyətdən yayınmayan, hər zaman irəli atılan bir insan idi. Onun üçün geri çəkilmək anlayışı yox idi. Çünki o bilirdi ki, arxada Vətən var, xalq var, müqəddəs dəyərlər var.

Hərbi xidmət onun üçün sadəcə borc deyildi – bu, bir missiya idi. Bu missiya Vətənə sədaqətlə xidmət etmək, onun təhlükəsizliyini qorumaq, düşmənə qarşı sipər olmaq idi. Vidadi bu missiyanı qürurla daşıyırdı. O, silahı yalnız bir vasitə kimi deyil, müqəddəs bir əmanət kimi qəbul edirdi.

Döyüş meydanı insanın əsl simasını üzə çıxaran bir məkandır. Orada maskalar yoxdur, saxta davranışlara yer yoxdur. Orada yalnız həqiqət var – ya qorxaqsan, ya da qəhrəman. Vidadi isə bu həqiqətin ən uca zirvəsində dayanırdı. O, qorxunu aşmış, ölümün gözünə dik baxmağı bacaran bir döyüşçü idi.

Onun döyüş yolu sadəcə əmrlərin icrası ilə məhdudlaşmırdı. O, hər addımında liderlik göstərir, silahdaşlarına nümunə olurdu. Onun varlığı döyüş yoldaşlarına güc verirdi. Çünki belə insanlar ətrafındakılara yalnız fiziki deyil, mənəvi dayaq da olur.

Vətən müharibəsi Azərbaycanın tarixində yeni bir səhifə açdı. Bu müharibə illərlə həsrətlə gözlənilən ədalətin bərpası idi. Bu, yalnız torpaqların azad edilməsi deyil, həm də milli qürurun bərpası idi. Bu müqəddəs mübarizədə Vidadi kimi igidlər ön cəbhədə idi.

O, döyüş meydanında yalnız bir əsgər deyildi – o, bir ideya idi. Bu ideya Vətən sevgisi, sədaqət və fədakarlıq ideyası idi. O, hər addımında bu ideyanı yaşadırdı. Onun üçün ən böyük mükafat qələbə idi. O, bu qələbəyə doğru inamla irəliləyirdi.

Düşmən gülləsinə sinə gərmək hər kəsin bacara biləcəyi bir iş deyil. Bu, yalnız ürəyi Vətən sevgisi ilə dolu olanlara xasdır. Vidadi də belə bir ürəyə sahib idi. O, ölümün bir addımlığında belə geri çəkilmədi. Çünki o bilirdi ki, onun arxasında bütöv bir xalq dayanır.

Şəhidlik zirvəsi insanın çata biləcəyi ən uca məqamdır. Bu zirvəyə yalnız seçilmişlər yüksəlir. Vidadi də bu seçilmişlərdən biri oldu. Onun adı artıq tarixə yazılıb – qəhrəman kimi, vətənpərvər kimi, fədakar bir insan kimi.

Şəhidlərin həyatı yarımçıq qalmır. Onlar tamamlanmış ömür yaşayırlar. Çünki onların həyatı mənalı olur. Onların hər addımı, hər nəfəsi bir məqsədə xidmət edir. Bu məqsəd isə Vətənin azadlığıdır.

Bu gün biz azad torpaqlarda yaşayırıqsa, bu, Vidadi kimi igidlərin sayəsindədir. Onlar öz həyatlarını qurban verərək bizə bu azadlığı bəxş etdilər. Bu, unudula bilməz və unudulmamalıdır.

Şəhidlərin xatirəsi yalnız anım günlərində yad edilməməlidir. Onlar hər gün xatırlanmalı, onların idealları yaşadılmalıdır. Bu, həm də bizim vətəndaşlıq borcumuzdur.

Vidadi kimi igidlər gənc nəsil üçün örnəkdir. Onların həyatı bir məktəbdir. Bu məktəbdə vətənpərvərlik, cəsarət, sədaqət kimi dəyərlər öyrədilir. Bu dəyərlər isə bir millətin gələcəyini formalaşdırır.

Ana üçün oğul itkisi ən ağır dərddir. Lakin şəhid anası olmaq həm də böyük qürurdur. Bu qürur göz yaşları ilə qarışsa da, onun içində böyük bir ucalıq var. Vidadinin anası da belə bir ucalığın sahibidir. O, bir qəhrəman yetişdirib, onu Vətənə bəxş edib.

Ata üçün oğul dayağıdır. Lakin Vətən üçün oğul qalxan olur. Vidadi də belə bir qalxan idi. O, öz canı ilə Vətəni qorudu. Bu, ən böyük fədakarlıqdır.

Şəhidlərin ailələri bizim müqəddəs əmanətimizdir. Onlara qayğı göstərmək, onların yanında olmaq hər birimizin borcudur. Çünki onlar öz ən dəyərli varlıqlarını – övladlarını bu Vətən uğrunda qurban veriblər.

Bu gün azad edilmiş torpaqlarda həyat yenidən canlanır. Dağıdılmış şəhərlər bərpa olunur, kəndlər yenidən qurulur. Bu torpaqlarda ucalan hər bir bina, səslənən hər bir azan, açılan hər bir məktəb şəhidlərin ruhuna bir ehtiramdır.

Vidadi kimi qəhrəmanlar heç vaxt unudulmur. Onların adı xalqın yaddaşında əbədi yaşayır. Bu, əsl ölümsüzlükdür. Bu, “mən yaşayıram” ifadəsinin ən ali təcəssümüdür.

Onun həyatı bir kitabdır. Bu kitabın hər səhifəsində qəhrəmanlıq var, fədakarlıq var, sevgi var. Bu kitabı oxuyan hər kəs bu ruhdan pay alır.

Bəzən sözlər aciz qalır. Qəhrəmanlığı tam ifadə etmək mümkün olmur. Lakin bir həqiqət var – Vidadi kimi insanlar millətin fəxridir. Onlar bu torpağın ən qiymətli sərvətidir.

Bu gün biz başımızı dik tutaraq yaşayırıqsa, bu, onların sayəsindədir. Onlar bizim qürur mənbəyimizdir. Onların xatirəsi qarşısında baş əymək hər birimizin borcudur.

“Mən yaşayıram...” – bu söz artıq bir şüardır. Bu, şəhidlərin dilindən səslənən bir həqiqətdir. Onlar yaşayır – xalqın qəlbində, tarixində, gələcəyində.

Vidadi Zalov da yaşayır. Onun adı yaşayır, ruhu yaşayır, idealları yaşayır. O, əbədiyaşarlıq şəhadətnaməsini öz qanı ilə yazdı.

Bu şəhadətnamə heç vaxt silinməyəcək. Çünki o, yalnız bir insanın deyil, bütöv bir millətin yaddaşına həkk olunub.

Tarix yenə yazılacaq. Yeni nəsillər yetişəcək. Lakin bu tarixdə Vidadi kimi qəhrəmanların adı həmişə xüsusi yer tutacaq.

Çünki onlar bu torpağın yaddaşıdır. Onlar bu xalqın qürurudur. Onlar bu Vətənin əbədi yaşayan övladlarıdır.

Hürü Hacızadə

Yazıçı-publisist

“Qızıl qələm” mükafatçısı

Fərid Faiqoğlu

AJB-nin üzvü